Haz 292017
 

”Türkiye’de Romanların Barınma ve Eğitim Hakkına Erişimi’ adlı raporun sonuçları açıklandı. Raporda, Roman çocukların okula en az devam eden grup olduğuna dikkat çekiyor.

”Türkiye’de Romanların Barınma ve Eğitim Hakkına Erişimi’ adlı raporun sonuçları açıklandı. Raporda, Roman çocukların okula en az devam eden grup olduğuna dikkat çekiyor.

Sıfır Ayrımcılık Derneği ve Uluslararası Azınlık Hakları Grubu tarafından ortaklaşa hazırlanan “Görmezlikten Gelinen Eşitsizlik: Türkiye’de Romanların Barınma ve Eğitim Hakkına Erişimi” başlıklı raporun sonuçları açıklandı. İstanbul Bilgi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Anayasa Hukuku Anabilim Dalı öğretim üyesi Yrd. Doç. Ulaş Karan tarafından kaleme alınan raporda, Türkiye’deki Roman nüfusunun barınma ve eğitim hakları konusunda karşılaştıkları sorunlar, sahada toplanan bilgiler ile ortaya konuldu. Yaşanan bu sorunlara uluslararası standartlara uygun olarak çözüm yolları raporda kamuoyuna sunuldu. Rapora göre Türkiye’de 2 milyonun üzerinde Roman’ın yaşadığı, Romanların, Güneydoğu Anadolu’da “Domlar” Kuzeydoğu Anadolu’da “Lomlar”, Batı Anadolu’da “Romlar” olmak üzere üç ana gruptan oluştuğu belirtildi.

Anadilleri Türkçe
Raporda Romanca, Lomca, Domca veya Teberce konuşan kişiler bulunduğu gözlemlendi. Romanlar ve Romanlar gibi yaşayan nüfusun büyük çoğunluğunun anadilinin Türkçe olduğu dikkat çekti. Kürt nüfusun yoğun olduğu bölgelerde yaşayan Domların ise çift dil konuştuğu ve aynı zamanda Kürtçe’de konuşabildiği ifade edildi. Roman nüfusunun neredeyse tamamının Müslüman olduğu, Abdalların tamamına yakını ve Orta Anadolu’da yaşayan Romanların bir kısmının Alevi-Bektaşi olduğu, az sayıda Ortodoks ve Protestan Hristiyan bulunduğu gözlemlendi.

Evsizlik en büyük sorunu oluştuyor
Türkiye’de yaşayan Romanların öne çıkan sorunları ise şöyle sıralanıyor:
Abdallar gibi benzer toplumsal gruplar, zaman zaman nefret söylemi ve şiddetin ve tehditin hedefi oluştuyor. Romanlar, aşırı yoksulluk, dışlanmaya, ayrımcılığa maruz bırakılıyor.Raporda Romanlar’ın birincil meselesi evsizlik olarak dikkat çekti. Evsiz Roman ve Romanlar gibi yaşayan dezavantajlı grupların, en az 3 milyon eve ihtiyacı olduğu tesbit edildi.

Dezavantajlı gruplar Kentsel Dönüşüm Tehtidi ile karşıkarşıya

Yayımlanan raporda Uşak ve Diyarbakır’da kiracı adaylarının Roman olduğunu anlayan bazı ev sahipleri kira sözleşmesinde ”Kira Feshi” yoluna giderek evlerini kiralamaktan vazgetiği görüldü. Diyarbakır, Çorlu ve Antakya’daki Romanlar ülke genelinde en kötü evlere yaşıyor. Bu bölgelerdeki Romanlar gecekondu bile sayılamayacak derecede kötü koşullara sahip evlerde barınmaya çalışıyor. Romanlar ve Romanlar gibi yaşayan grupların yüzde 80’i gecekondularda ve  kentsel dönüşüm projelerinin tehdidi altında olan yoksul mahallelerde yaşıyor.

Romanlar şehir ve şehir merkezinden uzaklaştırılıyor

Kentsel Dönüşüm, Romanlar ve Romanlar gibi yaşayan dezavantajlı grupları, şehir ve şehir yaşamından uzaklaştırıyor. Sulukule semtinde yaşayan Romanlar 40 kilometre uzaklıktaki Taşoluk semtine, Sancaktepe  semtinde yaşayan  bir grup Roman Çatalca merkeze  uzak yerleşim alanlarında yaşıyor. İzmir’in Tire İlçesi’nde ise inşa edilen TOKİ konutlarına yerleştirilen Romanlar ise şehirden 7 kilometre uzak bir noktada şehir ve şehir yaşamından maruz bırakılıyor.

Zihinsel engelli raporu veriliyor

Romanlar ve Romanlar gibi yaşayan dezavantajlı gruplara mensup çocuklar, okula kayıt oranında en düşük topluluk olduğu gözlemlendi.
Karma okullarda dış görünüşleri ve maddi imkansızlıklar nedeniyle Roman çocukların ayrımcılığa maruz bırakıldığı bilgisine ulaşıldı. Dezavantajlı öğrenciler, diğer öğrenciler ve öğretmenleri tarafından tacize maruz bırakılıyor.

Çocuklar neden okula gidemiyor
Roman çocukların okulu terk etmesi veya devamsızlık yapmasında en büyük nedenler arasında ebeveynlerin, eğitim ve bilinç eksikliği görülüyor. Erken yaşta evlilikler dikkat çekiyor. Çocuk işçiliği yaygın olduğundan dolayı çocuğun çalışarak aile bütçesine katkıda bulunma mecburiyeti ise eğitim konusunda en büyük sorunları oluşturuyor. Ebeveynlerin temel eğitim giderlerini karşılamakta zorlanması ve tek odalı evlerde yaşam çocuğun ders çalışma koşullarına sahip olmamasıda rapora yansımıştır.
Roman çocukların kimliklerinin geç çıkarılması nedeniyle çok sayıda öğrenci gerçekte 14-15 yaşlarındayken nüfusta 7-8 yaşlarında  okula başlıyor.Özel eğitim ve rehberlik merkezlerine yönlendirilen özel çocukların çoğuna zihinsel engelli olmasa bile zihinsel engelli raporu veriliyor.

Mülteciler ayrımcılığa maruz bırakılıyor

Suriye’den mülteci olarak Türkiye’ye  gelen Domlar ve Abdallar; Arap, Türkmen ve Kürt sığınmacılardan daha çok ayrımcılığa maruz bırakılan grubu oluşturuyor. Gaziantep’te bulunan 20 bin sığınmacı Abdaldan birçoğu, Alevi olduğu için daha fazla ayrımcılığa maruz bırakılan grubu oluşturuyor.

http://www.milliyet.com.tr/romanlar-neden-okula-gitmiyor–gundem-2476034/